LOGO VNBET
 tính nhiệm mầu sáng suốt nên có thể làm cho các Ông ra ngoài cái nghĩa “chỉ được” và “không chỉ được”1.
*
 
Tánh thấy là nhất chơn tuyệt đãi, ra ngoài các nghĩa : “Thị và phi thị”.
Song trong Đại chúng, những bậc sơ học, nghe Phật ấn chứng cái nghĩa “không vật gì là cái thấy và không có vật gì là phi cái thấy” thảy đều ngơ ngác chẳng biết Phật nói pháp gì. Đó là vì trong đại chúng, bình nhật thường nghe Phật dạy pháp Tiểu thừa, cái chi phi thì Phật nói là phi, cái chi thị, thì Phật nói là thị không bao giờ nói phân hai như của bọn ngoại đạo; ngày nay nghe Phật phát minh đến nghĩa “không có thị và phi thị” in tuồng như lối nói phân hai của ngoại đạo nên nghi hoặc lắm.
Ngài Văn-thù Bồ-tát thấy Đại chúng không hiểu lý chơn như tuyệt đãi của Phật vừa dạy, nên động lòng thương xót, xin Phật khai thị cho Đại chúng biết hai thứ
“năng kiến và sở kiến” nguyên là vật gì, mà ở trong ấy lại không có các nghĩa thị và phi thị.
Chừng ấy Phật mới chỉ rõ năng kiến với sở kiến, cho đến năng tưởng, sở tưởng, đều là như huyễn, đều do tự tâm biến hiện, không có sai khác, nên không thể có các nghĩa “thị và phi thị” được.
___________________
1 ) Chỉ và phi chỉ : Vật có thể chỉ được là chỉ, kiến tánh không thể chỉ được là phi chỉ; do kiến tánh bản lai là Bồ-đề diệu tịnh minh thể ra ngoài cái nghĩa “thị và phi thị” dù thân, dù cảnh cũng không ngoài thể ấy, nên quyết định không thể lấy cái tay mà chỉ nó lấy tư tưởng mà nghĩ biết nó được.

* Trang 262 *
device

Cũng như một ông Văn-thù, nếu chỉ cái gì thật là Văn-thù thì hóa ra nhiều ông Văn-thù, mà hiện ông Vănthù ở đó, thì không thể nói là không có Văn-thù. Tự tâm
của chúng sinh, bản lai trùm khắp mười phương, bao hàm các pháp, dù tâm pháp hay sắc pháp, chỉ vì không tự giác, nên lầm chia ra có năng, có sở, có sắc không, có tánh thấy mà thôi. Nếu ở nơi sắc không, chỉ một vật gì là cái thấy, thì các vật khác lại hóa ra không phải là cái thấy, hoặc hóa ra nhiều cái thấy; còn nếu chỉ một vật gì là phi cái thấy, thì ngoài cái thấy ra, thật không còn gì đáng gọi là sắc không nữa cả. Vì lẽ đó cho nên không thể chỉ cái gì là “thị kiến”, hay cái gì là “phi kiến”.
Cũng ví như một mặt trăng, vì dụi con mắt mà thấy làm hai, tuy thấy in tuồng là hai, mà thật ra là một, nên không thể chỉ cái nào thật là mặt trăng, và cái nào là phi mặt trăng cả.
Hiện nay tánh thấy của chúng ta trùm khắp cả pháp giới, nếu chúng ta chỉ cái gì là tánh thấy, thì trái với tánh trùm khắp của nó, nếu chúng ta chỉ cái gì là phi cái thấy, cũng trái với tánh trùm khắp của nó, quyết định không thể có vật gì là thị hay là phi thị. Song tâm chúng ta còn vọng tưởng, thì cảnh giới vọng tưởng vẫn hiển hiện; nơi cảnh giới vọng tưởng đó, chúng ta có thể chỉ cái này là thân, cái này là nhà, cái này là cây, cái này là đá; đến như tánh thấy của chúng ta, cái tánh thấy diệu minh ra ngoài các sự phân biệt, nó là chỗ biểu lộ của chơn tâm, trùm khắp mười phương, không thân, không sơ, không năng, không sở, thì chỉ có thể tự chứng, chớ quyết không thể chỉ bày; vì đã có

 

* Trang 263 *
device

 
Giới Thiệu Kinh Thủ Lăng Nghiêm